Open Source – otwarte oprogramowanie

Open Source to oprogramowanie o otwartym kodzie źródłowym, inaczej z ang. open software – otwarte oprogramowanie. Co to znaczy? Kod źródłowy udostępniany jest na podstawie licencji. Właściciel praw autorskich poprzez licencję udostępnia nieodpłatnie kod użytkownikowi i pozwala mu na jego swobodną modyfikację czy kopiowanie.
Nad oprogramowaniem Open Source pracuje zazwyczaj wiele osób, dzięki temu łatwo można znaleźć pomoc w razie jakiegoś problemu. jest ono coraz częściej wykorzystywane zarówno przez użytkowników indywidualnych jak i przez przedsiębiorstwa. Rynek otwartego oprogramowania rośnie w siłę.

Historia – od czego się to wszystko zaczęło

Wszędzie można znaleźć porównywanie otwartego oprogramowania do początków IT na świecie. Wtedy też, kiedy pojawiały się komputery, kody źródłowe były dostępne dla inżynierów i naukowców pracujących nad ich rozwojem, traktowano to jako normalne zjawisko, każdy kto tylko chciał miał do nich dostęp. Oprogramowanie w tamtych czasach uważane było tylko jako dodatek do wszelkich podzespołów. Zmieniło się to dopiero w 1974 roku, kiedy to kod źródłowy został uznany prawnie za wartość intelektualną. W latach 70-tych podejście się zmieniło. Pojawiły się mikrokomputery a wraz z nimi myśl, że i na oprogramowaniu można zarobić. Wtedy to dostęp do kodu źródłowego zaczął być w niektórych przypadkach chroniony.
W 1976 Bill Gates, opublikował w newsletterze firmy MITS (twórcy pierwszego komputera osobistego Altair 8800) informację, że ich produkcja i utrzymanie wysokiej jakości nie mogą być kontynuowane bez otrzymywania za to płatności. Rynek prężnie się rozwijał, dlatego Gates znalazł spore poparcie w swoim twierdzeniu, jednak i przeciwników.
Jednym z opozycjonistów był Richard Stallman, który to w 1985 roku utworzył Fundację Wolnego Oprogramowania – Free Software Foundation. “Free- Wolne” rozumiane było jako pozwalające na zmianę kodu, jego kopiowanie oraz nie broniące pobierania za to opłat.
Wprawdzie Stallman nie był przychylny określeniu Open Source, które to według niego nie oddawało pierwotnej idei wolnego oprogramowania, to i został on synonimem koncepcji, która przewodzi w tekstach na ten temat.

Kwestia sporna – otwarte oprogramowanie czy wolne oprogramowanie

Jak zostało wyżej wspomniane Stallman zapoczątkował Ruch Wolnego Oprogramowania (ang. free software), wolnego – rozumianego jako wolność wypowiedzi, stworzył fundację, która miała szerzyć idee tego typu oprogramowania i mieć pieczę nad rozwojem GNU. GNU czyli open source’owego systemu operacyjnego, który był jednym z początkowych projektów założonej fundacji. Według Stellman’a każde oprogramowanie powinno być dostępne, powinna być możliwość wzorowania się na nim, dalsze udoskonalanie i dzielenie się tym, a każde inne zachowanie, nawet sprzedaż takiego kodu uważał za nieetyczne.

Ruch Open Source i wywodzące się od niego oprogramowanie Open Source są odłamem od wyżej wymienionego Wolnego oprogramowania. One z kolei dążyły do możliwości swobodnej modyfikacji kodu źródłowego w celu jego ulepszenia przez wszystkich zainteresowanych. To było najistotniejsze.

Ruch Wolnego Oprogramowania zakładał pełną wolność kodu bez jakichkolwiek opłat, podczas gdy Ruch Open Source – otwarte oprogramowanie, aprobował udostępnianie kodu ale nie wykluczał możliwości zarobku pochodzącego z jego eksploatacji.

Z czasem jednak oba pojęcia wolne i otwarte oprogramowanie, tym bardziej w języku angielskim free i open software, ich nazewnictwo, w praktyce sprowadziło się do jednego używanego sformułowania – wolne oprogramowanie i jednego poglądu – wolne i darmowe oprogramowanie, stąd też spotykane naprzemiennie nazwy. Trzeba jednak pamiętać o pierwowzorze, skąd się wzięły obie nazwy.

Model biznesowe dla otwartego oprogramowania

Jak wyżej zostało wspomniane oprogramowanie Open Source jest bezpłatne, jego podstawowy kod jest bezpłatny, ale istnieją możliwości zarobku na jego eksploatacji.  Na rynku oprogramowań możemy znaleźć różne modele biznesowe związane z otwartym oprogramowaniem.  Mimo darmowego jego udostępniania może przynosić korzyści finansowe z innych aspektów, np:

  1. Darmowe oprogramowanie tego typu może być także użyte do zachęcenia i przedstawienia klientowi innych ale już płatnych produktów danej firmy.
  2. Oprócz bezpłatnego udostępniania kodu i możliwości jego wykorzystywania, jego dalsze aktualizacje, biblioteki, szkolenia z obsługi, czy rozszerzenia mogą być dodatkowo płatne.
    MySQL jest darmowy, podczas gdy dodatkowe funkcje oraz wsparcie występują tylko w wersji płatnej Enterprise.
  3. Podobnie, dodatkowe usługi związane z podstawową opcją open source’ową oprogramowania mogą być realizowane już jako zamknięte systemy bądź serwisy w postaci płatnych subskrypcji bądź zarobku na reklamach.
  4. Następną możliwością dostarczania darmowego kodu, a przy okazji zarobku jest sprzedawanie go w celach komercyjnych.
    Oracle oferuje darmowy VirtualBox do użytku indywidualnego, podczas gdy przedsiębiorstwa muszą już za niego zapłacić.

Inne przykłady otwartego oprogramowania

  1. WordPress – najpopularniejszy system CMS do tworzenia witryn internetowych
  2. Drupal – kolejny open source’owy CMS
  3. SugarCRM – najpopularniejszy open source’owy i uznawany za najbardziej elastyczny system klasy CRM
  4. SpiceCRM – kolejny system CRM, zapewniający funkcjonalności spełniające najnowsze standardy sprzedaży B2B
  5. Mautic – system Marketing Automation
  6. Chrome – open source’owa przeglądarka zbudowana przez Google

Ekonomia a wolne oprogramowanie

Obecnie można zauważyć, że licencje otwarte jak i zamknięte uzupełniają się wzajemnie, tzn. firmy często tworzą oba typy oprogramowania, a i użytkownicy korzystają z obu typów.
Praktykę tę stosują nawet technologiczni giganci tacy jak Microsoft czy Apple, wcześniej kojarzeni głównie z rozwiązaniami zamkniętymi.
Przedsiębiorstwa zmieniają podejście co do otwartego oprogramowania, coraz więcej tworzą kodu tego typu. Na rynku widać tendencję wzrostową w tym kierunku, szacuje się, że około 65% firm ma swój udział w projektach open source’owych. Producenci oprogramowania dostrzegają bowiem więcej korzyści, tj. m.in. zachęcenie do marki, umocnienie jej pozycji na rynku, wyłapywanie nowych zdolnych pracowników, kooperacja z innymi firmami w celach zarobkowych w dalszej eksploatacji oprogramowania, czy zarobku z reklam. Zatem pozornie bezpłatne oprogramowanie w rezultacie przynosi ogromne zyski finansowe.
Oprogramowanie Open Source jest także coraz powszechniej wykorzystywane przez użytkowników, przez przedsiębiorstwa zarówno ze względu na aspekt ekonomiczny jak i techniczny. Brak opłat licencyjnych za dostęp do oprogramowania, które jest na poziomie niejednokrotnie podobnym jak zamknięte, zachęca do korzystania, a koszty dla takiego przedsiębiorstwa maleją. Każda ze stron zatem czerpie korzyści wykorzystując otwarte oprogramowanie.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *