Kategorie
Słownik pojęć IT

Domena internetowa – co powinniśmy o niej wiedzieć?

Domena internetowa to element adresu internetowego w Systemie Nazw Domenowych DNS umożliwiający znalezienie w Internecie strony www, serwera czy adresata poczty e-mail. Najprościej mówiąc to nazwa – unikalny adres internetowy, pod którą kryje się np. strona internetowa.

DNS (ang. Domain Name System) zapewnia powiązanie łatwej do zapamiętania domeny (wordpressdeveloper.pl) z odpowiadającym jej adresem IP (109.95.157.167). To system tłumaczący przeglądarkom nazwy domen na IP docelowego serwera.

Budowa adresu domenowego

Domena, patrząc na jej zapis od lewej strony, składa się z poniższych elementów.

Dla przykładu domena https://www.wordpressdeveloper.pl/

  1. nazwy protokołu (np.http/https),
  2. nazwy usługi/narzędzia internetowego (np.www),
  3. nazwy – domeny właściwej (wordpressdeveloper)
  4. rozszerzenia (.pl)

Www może nie występować, jest teraz często pomijane w głównej domenie.

Nazwy domen internetowych mogą zawierać litery, cyfry i znak ‚-‚, nie ma rozróżnienia na wielkość liter.

Rodzaje domen internetowych

Ze względu na rozszerzenia, wśród domen można rozróżnić kilka rodzajów.

Najistotniejsze z nich to tzw. domeny najwyższego poziomu (TLDs – top-level domains), to są domeny np.:

  • generyczne,
  • krajowe,
  • funkcjonalne,
  • czy sponsorowane.

Do bezpośredniej rejestracji natomiast są tzw. domeny drugiego poziomu (SLDs – second-level domains).

Domeny globalne

Domenami globalnymi nazywa się zwykle najpopularniejsze domeny generyczne. Domeny globalne można rzec są międzynarodowe., to np.: .com, .eu, .info,

Rodzaje domen globalnych

Domeny globalne początkowo miały być przypisane na wyłączność dla poszczególnych rodzajów działalności, bądź być związane z określonym krajem czy regionem.

Przykładowo:

  • .com, .biz -miały być zastrzeżone dla biznesu, dla przedsiębiorstw,
  • .net – ta domena z kolei miała być przypisana dla działalności związanych bezpośrednio z Internetem,
  • .org – domena przeznaczona dla fundacji, organizacji charytatywnych itp.

Teraz tylko niektóre z domen globalnych są zastrzeżone dla określonych organizacji rządowych, tj. np .gov czy .edu, a dla większości przydział został zniesiony i taka domena globalna może zostać zarejestrowana przez każdego.

Domeny krajowe

Domena krajowa to domena dwuliterowa zarezerwowana dla danego Państwa bądź zależnego terytorium. Większość z nich jest zgodna z kodami krajów ze standardu ISO 3166-1

Przykłady domen krajowych:

  • dla Polski – .pl
  • dla Niemiec – .de
  • dla Francji – .fr

Niektóre z domen krajowych używane są poza krajami, ze względu na podobieństwo skrótów używanych w innych krajach, np.:

  • domena krajowa Czarnogóry – .me (od ang. Montenegro) – używana jest dla stron społecznościowych ze względu na angielskie słomo ‚me’ oznaczające ‚ja’, ‚mnie’;
  • domena mołdawska – .md – używana jest także dla stron z tematyką medyczną z powodu kojarzenia ze skrótem angielskim stopnia naukowego ‚MD’ oznaczającym ‚doktor medycyny’;

Domeny regionalne

Domeny regionalne są domenami drugiego poziomu zawierającymi w nazwie nazwę regionu czy krainy geograficznej.

Przykłady domen regionalnych:

  • bytom.pl,
  • malopolska.pl,
  • mazury.pl,
  • babia-gora.pl,
  • warszawa.pl,
  • beskidy.pl,
  • bieszczady.pl.

Subdomena

Subdomena to adres internetowy, który jest utworzony w ramach domeny głównej lub domeny wyższego poziomu. Charakteryzuję się tym, że nazwa subdomeny znajduje sie z lewej strony domeny, przed kropką. Subdomena to najprostszy sposób na nowy adres internetowy, może przenosić bowiem użytkownika na inną stronę niż domena główna.

Subdomeny to np.: sportowefakty.wp.pl; https://poczta.interia.pl. Dzięki dodaniu konkretnych nazw możemy przejść od razu do konkretnego serwisu tematycznego witryny czy narzędzia internetowego.

To samo tyczy się wersji językowych, je można także rozgraniczyć poprzez konkretne subdomeny, najprostszym przykładem jest znana wszystkim wikipedia.org, jej polska wersja ma adres pl.wikipedia.org, a już angielska en.wikipedia.org.

Prefiks www, który jest teraz dosyć często pomijany jest właśnie subdomeną, np. www.wp.pl. W tym przypadku ten adres kieruje na tę samą stronę co samo wp.pl.

Subdomeny to także podstawa platform blogowych np. blogspot.com, każdy użytkownik tworzy adres swojego bloga przez dodanie własnej nazwy subdomeny przed główną domeną, np. kulinarny.blogspot.com

Subdomenami mogą być także strony dla poszczególnych oddziałów lokalizacyjnych jakieś witryny czy aplikacji, czy sklepy internetowe powiązane z jakąś już istniejącą stroną internetową. Jak widać subdomen możemy tworzyć wiele mając już główną domenę. System DNS pozwala maksymalnie aż na 127 poziomów zagnieżdżenia w stosunku do głównej domeny.

Rejestracja domeny internetowej

Co do rejestracji domen, najkrócej mówiąc można ją zarejestrować poprzez rejestratorów domen za odpowiednią opłatą.

Na poniższej stronie można znaleźć listę rejestratorów domen.

https://www.dns.pl/lista_rejestratorow

Zazwyczaj minimum okresu rejestracji to jest 1 rok. Należy wyszukać i sprawdzić na stronie rejestratora czy wymyślona przez nas domena jest wolna. Po wybraniu i dokonaniu opłaty, domena jest aktywowana i użytkownik może się nią posługiwać tak jak długo, jak odnawia abonament.

Kwarantanna domeny internetowej

Domena internetowa może zostać objęta tzw. kwarantanną. Jest to okres, w którym nie działają usługi związane z domeną, czyli strona internetowa czy poczta.

Domeny posiadają swój cykl życia, tj. czas od zarejestrowania do czasu nazwy ponownie wolnej. Cykl życia domeny internetowej zależy od rejestru oraz rodzaju domeny. Przykładowo kwarantanna dla polskich domen trwa 30 dni, dla domeny eu. już 40 dni.

Kwarantanna domeny może mieć 3 przyczyny:

  • abonent nie uiścił opłaty za przedłużenie domeny,
  • użytkownik nie chce już korzystać z domeny.

W tych przypadkach użytkownik może odnowić domenę, poprzez wpłatę abonamentową bądź kontakt z rejestratorem, informuje tylko, że jednak chce nadal korzystać z domeny.

  • nazwa domeny została wycofana i zablokowana przez EURid (z ang. European Registry for Internet Domains), ze względu na niespełnienie pewnych kryteriów.

Wycofana domena nie może być ponownie reaktywowana. EURid to europejska instytucja zajmująca się sprawami organizacyjnymi dotyczącymi domeny .eu.

Handel domenami – Domaining

Domaining – tak powszechnie nazywa się rejestrowanie domen i ich odsprzedaż czy także ich przechwytywanie po okresie kwarantanny i sprzedaż. To inaczej handel domenami, inwestowanie w domeny na rynku pierwotnym i wtórnym. Jest to bardziej złożony proces niż się wydaje, trzeba bowiem poznać procesy rządzące rynkiem, tym bardziej, że rynek domen jest jednym z najbardziej zmieniających się rynków w tym momencie. Wynika to też stąd, że drobna inwestycja może przynieść ogromne zyski, a nawet dosłownie miliony. Trzeba czujnie obserwować tendencje rynkowe, wolne domeny, analizować co wpływa na atrakcyjność adresów domen i wiele innych. Trzeba wiedzieć, w które domeny zainwestować, a przede wszystkim gdzie ich szukać.

Giełda domen

Giełda domen umożliwia publikowanie ofert sprzedaży zarejestrowanych domen oraz odkupowanie ich przez innych użytkowników. Giełda domen gwarantuje bezpieczeństwo zawierania transakcji kupna i sprzedaży domen z rynku wtórnego, tzn. pozwala na bezpieczny przelew środków i zmianę abonenta domeny.

Przykładem giełdy domen jest https://www.aftermarket.pl/. Możemy tam znaleźć nazwy domen pogrupowane wg kategorii rynkowej, czy kończące zaraz swój abonament.

Cybersquatting

Cybersquatting jest zjawiskiem pojawiającym się na rynku domen internetowych polegającym na wykupywaniu domen z nazwami zastrzeżonych znaków towarowych. To inaczej mówiąc rejestrowanie domeny wcześniej niż użytkownik, dla którego ta nazwa może mieć znaczenie typowo gospodarcze. Jest to działanie niezgodne z prawem, a najczęściej podejmowane przez amatorów, początkujących inwestorów, chcących szybo zarobić. Niestety jednak transakcje takie kończą się sankcjami prawnymi. Doświadczeni inwestorzy nie pozwalają na takie działania rynkowe i wypierają takie zachowania współdziałając z policją.

Typosquatting

Typosquatting to kolejna, można rzec metoda walki o wpływy na rynku domen, typosquatting wykorzystuje błędy literowe najczęściej popełniane podczas wpisywania adresów internetowych w przeglądarkach. Domainerzy wyszukują i wykupują takie domeny, których nazwy internauci wpisując najczęściej popełniają, przy tym jakieś błędy. Pod tymi adresami internetowymi umieszczają na przykład linki reklamowe i czerpią z nich zyski. Na ten moment niektórzy abonenci wykupują podobne domeny do swoich w celu uchronienia się przed osobami wykorzystującymi typosquatting w celach zarobkowych, bądź w przypadku wystąpienia juz naruszeń wynikających z typosquattingu domagają roszczeń na podstawie ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji czy też się o naruszenie prawa ochronnego znaku towarowego.

Wyłudzenie domeny

Wyłudzenie domen to zjawisko związane z kolei z próbą przejęcia atrakcyjnej domeny, powołując się na prawo związane z ochroną znaku towarowego. Użytkownik, który jest zainteresowany domeną, widząc w jej nazwie podobieństwo, skojarzenie ze swoją firmą/biznesem próbuje przejąć domenę powołując się na te podobieństwa, niejednokrotnie próby takie nie dochodzą do skutku.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *